ابن خلدون ( مترجم : آيتى )

289

تاريخ ابن خلدون ( فارسي )

نجم الدين از پدرش الملك العادل يارى طلبيد . او نيز پسر ديگر خود الملك الاشرف [ 1 ] موسى را را به ياريش فرستاد . موسى قلعهء وان را محاصره كرد . سپاهيانى كه در آن قلعه بودند امان خواستند و تسليم شدند . الملك الاشرف به ديار خود يعنى حران و رها باز گرديد و نجم الدين در خلاط استقرار يافت . سپس به ملازگرد رفت تا در آن بنگرد . مردم خلاط بشوريدند و لشكريانش را از شهر براندند و اصحاب او را در قلعه محاصره نمودند و به نام شاه ارمن و خاندان او شعار دادند . الملك الاوحد باز گرديد . سپاهيان جزيره با او همدست شدند و او خلاط را محاصره نمود ، سپس ميان مردم اختلاف افتاد . نجم الدين به قهر به شهر در آمد و دست به كشتار زد و جماعتى از اعيان شهر را به ميافارقين فرستاد و بسيارى از ايشان را در آنجا بكشت . مردم از آن پس آرام يافتند و حكم مماليك را بر افكندند و دولت بنى سكمان از خلاط منقرض گرديد و خلاط به دست بنى ايوب افتاد . و البقا للّه وحده و اللّه وارث الارض و من عليها و هو خير الوارثين و اليه المرجع . اخبار فرنگان در باب تصرف ايشان سواحل شام و ثغور آن را و چگونگى غلبه ايشان بر آن ديار و آغاز كار و سرانجامشان در آغاز اين كتاب ، بدان هنگام كه در انساب امتها سخن مىگفتيم از انساب اين امت نيز حكايت كرديم و گفتيم كه ايشان از فرزندان يافث پسر نوح‌اند . بدين طريق كه اينان فرزندان ريفاث‌اند و ريفاث از فرزندان جومر [ 2 ] است ، او فرزند يافت . پس فرنگان با سقلابها و خزرها و تركان برادرند . او روسيوس مىگويد : فرنگان از اعقاب عطرماغومر ( يعنى جومر ) اند . مساكن آنان در معمورهء زمين است . در شمال درياى روم . فرنگان در نخست كه يونانيان و روميان توانمند بودند سر بر خط فرمان ايشان داشتند و چون دولت يونانيان و روميان منقرض شد ، فرنگان خود به چند دولت منقسم شدند و مستقل از روميان و يونانيان دولتهايى تشكيل دادند . از جملهء اين دولتها يكى دولت گوتها بود در اندلس و دولت جليقيه ( - گاليسيا ) بعد از ايشان و دولت آلمانيان از جزيرهء انگلطره در شمال غربى اقيانوس ، و آنچه محاذى آنهاست از معمورهء زمين چون دولت پادشاهان افرنسه ( خود و آنان چنين مىگويند و جيم را در افرنجه به سين بدل مىنمايند ) اينان آن سوى خليج روم هستند به جانب غربى تا كوههايى كه در مشرق جزيره اندلس است و آن كوه را كوه برت ( جبال پيرنه ) مىگويند . دولت افرنسه بزرگترين دولتهاى ايشان است . اينان پس از سقوط قدرت روميان و در آغاز دولت عربى اسلامى نيرومند شدند و بر برخى بلاد مشرق دست يافتند و بر جزاير درياى رومى در آخر قرن پنجم تسلط پيدا كردند . در آن عهد پادشاهشان بالدوين [ 3 ] بود . او مردان

--> [ ( 1 ) ] متن : شرف الدين . [ ( 2 ) ] متن : كومر . [ ( 3 ) ] متن : بروديل .